Nấm đông trùng hạ thảo Cordyceps militaris và Ophiocordyceps sinensis - Dinh Dưỡng và Thái Độc

Nấm đông trùng hạ thảo Cordyceps militaris và Ophiocordyceps sinensis

Nấm đông trùng hạ thảo Cordyceps militaris và Ophiocordyceps sinensis

Đông trùng hạ thảo có rất nhiều tên gọi khác nhau: con, cây, nấm,… Sở dĩ có tên gọi là nấm đông trùng hạ thảo bởi đông trùng hạ thảo thực chất là dạng ký sinh của một loại nấm trên cơ thể ấu trùng sâu bướm. 2 loại nấm đông trùng hạ thảo đang được nghiên cứu nhiều nhất là Cordyceps militarisOphiocordyceps sinensis bởi giá trị dược tính của chúng mang lại.

nấm đông trùng hạ thảo

Nấm đông trùng hạ thảo Cordyceps militaris trồng trên môi trường nhân tạo

Nấm đông trùng hạ thảo là gì?

Đông trùng hạ thảo là một dạng ký sinh của một loài nấm trên cơ thể ấu trùng của loài sâu bướm chi Thitarodes. Đây là một loại đông dược được đánh giá cao về giá trị về mặt chữa bệnh và bồi bổ cơ thể. Phân dược tính của đông trùng hạ thảo được tập trung chủ yếu ở phần nấm. Hiện nay, có 2 loài nấm ký sinh được nghiên cứu và sử dụng nhiều nhất là Ophiocordyceps sinensis và Cordyceps militaris. 

Do đó, nấm đông trùng hạ thảo có thể được hiểu là 1 trong 2 loài nấm Ophiocordyceps sinensis và Cordyceps militaris. Trong đó, loài Ophiocordyceps sinensis hiện có chủ yếu là loại tự nhiên, hiện chỉ ghi nhận là có thể khai thác được ở khu vực núi cao trên 4000 mét ở khu vực Tây Tạng Trung Quốc. Loài này được đánh giá là có giá trị dược tính cao nhưng số lượng lại rất ít, và chưa có quy trình nuôi cấy rộng rãi. Giá nấm đông trùng hạ thảo thường rất đắt, lên tới hàng tỷ đồng cho 1 kg.

Loài nấm đông trùng hạ thảo Cordyceps militaris hiện được nghiên cứu và trồng khá nhiều ở nhiều quốc gia trên thế giới. Về giá trị dược tính của loại nấm này thì không thua kém nhiều so với loài Ophiocordyceps sinensis nhưng dễ trồng hơn và số lượng trên thị trường cũng nhiều hơn. Ở Việt Nam, quy trình nuôi cấy nấm đông trùng hạ thảo đang được rất nhiều cơ sở áp dụng thành công, mang lại lợi nhuận khá cao.

Chu trình sống của nấm đông trùng hạ thảo

Cả 2 loài nấm đông trùng hạ thảo được đề cấp đến ở trên đều là những loài nấm ký sinh trên cơ thể ấu trùng của côn trùng, cụ thể là ấu trùng của một số loài bướm thuộc chi Thitarodes.

Loài nấm này chủ yếu lây nhiễm vào mùa đông, vào giai đoạn nhộng và nhân lên trong cơ thể vật chủ. Bào tử của loài nấm này sẽ theo gió, dính vào cơ thể vật chủ hình thành các ống nảy mầm có các thể bám. Các ống này tiết ra các enzyme như lipase, chitinase, protease làm tan vỏ ngoài của ký chủ và xâm nhập vào bên trong cơ thể. Sau đó hệ sợi nấm hút dinh dưỡng và sinh trưởng mạnh mẽ chiếm toàn bộ cơ thể cơ thể và gây chết ký chủ. Khi nấm đông trùng hạ thảo trưởng thành, vào giai đoạn cuối hè hoặc đầu thu, sẽ nhô lên khỏi mặt đất và phát tán bào tử.

Chu trình sống của nấm đông trùng hạ thảo ngoài tự nhiên

Tác dụng của nấm đông trùng hạ thảo

Như đã đề cập đến ở trên, phần giá trị dược tính của đông trùng hạ thảo chủ yếu là được chiết xuất từ phần nấm. Các công trình nghiên cứu về nấm đông trùng hạ thảo đã chỉ ra loại nấm này có nhóm 2 công dụng chính là bồi bổ cơ thể và hỗ trợ điều trị nhiều căn bệnh. Cụ thể, các tác dụng của nấm đông trùng hạ thảo được tổng hợp trong tập san Nấm Dược Liệu Quốc Tế (International Journal of Medicinal Mushrooms):

  • Bồi bổ cơ thể, đặc biệt là với những người gầy yếu, người mới ốm dậy, chống căng thẳng, mệt mỏi, suy nhược cơ thể,…
  • Hỗ trợ điều trị các bệnh về tim mạch, gan, thận, phế phổi,…
  • Kiểm soát lượng đường trong máu, giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh đái tháo đường
  • Tăng cường các chức năng sinh lý ở cả nam giới và nữ giới. Ở nam giới, sử dụng nấm đông trùng hạ thảo giúp cải thiện chất lượng tinh trùng, tăng cường sinh lực. Với nữ giới, đông trùng hạ thảo giúp cân bằng nội tiết tố.
  • Hỗ trợ điều trị ung thư

Hướng dẫn sử dụng nấm đông trùng hạ thảo

Với loại nấm đông trùng hạ thảo tươi, có thể dùng trực tiếp để ngâm rượu, ăn sống, hoặc ngâm với mật ong. Còn với nấm đông trùng hạ thảo khô, có thể dùng để nấu cháo, hãm trà hoặc tán thành bột uống với nước, ngoài ra cũng có thể dùng để ngâm rượu

Tóm lại, nấm đông trùng hạ thảo là một loại đông dược khá dễ sử dụng, lại có rất nhiều công dụng với sức khỏe con người cũng như có tiềm năng to lớn trong y học hiện đại.

Leave a Reply